Tijdens de derde periode van de vierde klas werkten we met psychologische thema's. We lazen teksten van Freud en andere invloedrijke personen. Vervolgens was het de bedoeling dat we een boek kozen met een centraal psychologisch probleem of karakter. Ik heb gekozen voor het boek 'zolang er leven is' van Renate Dorrestijn.
Renate Dorrestein – Zolang er leven is
Anna Roos
genre: psychologische roman
aantal bladzijdes: 320
uitgeverij: Contact
plaats: Amsterdam/Antwerpen
jaar eerste druk: 2004
Over de schrijfster
Op
25 januari 1954 werd een nu befaamde schrijfster, Renate Dorrestein, geboren.
Ze groeide op in Amsterdam in een katholiek gezin. Ze begon al op jonge
leeftijd te schrijven. In 1972 haalde ze haar gymnasiumdiploma waarop ze
besloot niet te gaan studeren, maar te werken als verslaggeefster bij een
weekblad: Panorama. In1977 stopte ze
en ging ze columns schrijven voor andere bladen zoals De Tijd. Hiermee greep ze de aandacht van het Nederlands publiek
als journalist. Maar wat ze het liefst wou doen is het schrijven van romans. Na
veel pogingen om haar boeken te publiceren lukte dat voor het eerst in 1983 met
haar boek Buitenstaanders. Ze werd
hiermee succesvol en veel boeken volgden. De thema’s die centraal staan in haar
boeken zijn meestal maatschappelijke
kwesties, dit spreekt een groot publiek aan, zowel nationaal als
internationaal. Zo werd zij in 1991 uitgenodigd om mee te werken aan een bekend
project: International Writers’ Program op de University of Iowa en werden haar
boeken verfilmd in Duitsland. Renate Dorrestein kreeg veel prijzen, onder
anderen de Libris
Literatuurprijs, de AKO Prijs, de
Trouw/NS publieksprijs, de International IMPAC Dublin Literary Award en de Annie Romein Prijs. In 1997 mocht ze het
jaarlijkse Boekenweekgeschenk schrijven, genaamd Want dit is mijn lichaam.
Verhaal
Elk
jaar rond de zomertijd komen drie gezinnen samen en houden zij een reünie. Dit
startte door de drie vrouwen uit het gezelschap, zij zijn beste vriendinnen.
Deze zomer ontbreekt een van hen: Veronica is overleden aan een ziekte. Haar man,
Laurens, is nog in diepe rouw en dat weerklinkt zeker in het boek. Het gezin waarover
het meest wordt verteld, bestaat uit Gwen, Timo en hun vijf kinderen. De derde
vriendin heeft net haar man, Frank, verlaten en een nieuwe man, Leander,
daarvoor in de plaats meegenomen. Dat zag niemand aankomen, dus in eerste
instantie vallen Leander en zijn nogal helse gothic dochter niet in de smaak.
Aan het begin van hun week besluiten de drie gezinnen te gaan picknicken, het
is immers heerlijk weer. In de tijd dat de volwassenen verhalen uitwisselen,
doen de kinderen hetzelfde. Niels vertrouwt Leanders dochter Yara totaal niet,
ze probeert geesten op te roepen; ze ziet er apart uit en ze spreekt brutale
taal. In een bijzonder gesprek tussen de kinderen grapt Yara dat ze Babette wel
zou willen opeten. Niels echter, neemt dit serieus en wil haar beschermen. Als
op een gegeven moment baby Babette verdwijnt, is het voor iedereen een raadsel
waar ze kan zijn. Maanden hoort men van niets, en al die tijd is er één
jongetje dat denk dat hij de beste beslissing heeft genomen door haar te
beschermen voor die monsterlijke Yara.
Personages
v Laurens: in diepe rouw door de dood van zijn geliefde vrouw
Veronica, voelt zich heel erg betrokken bij de verdwijning omdat hij mede
verantwoordelijk was.
v Niels: zoontje van Laurens, maakt zich vaak zorgen, doet zich
iets volwassener voor dan zijn leeftijdsgenoten, draagt altijd een gevoel van
verantwoordelijkheid.
v Toby: zoontje van Laurens, niet zo’n denker als Niels.
v Beatrijs: staat altijd klaar voor Gwen in tijden van stress
en paniek, is niet de aller slimste, zegt dingen soms op een andere manier dan
ze bedoelde, maakt vaak beslissingen zonder erover na te denken (bijvoorbeeld:
scheiden van Frank en een week later met Leander aan komen zetten).
v Frank: voormalige man van Beatrijs.
v Leander: heel zorgzaam tegenover Beatrijs, een beetje
zweverig; hij is een ziener en gebruikt zijn gaven om te checken of Babette nog
in leven zou zijn, wordt niet gelijk met open armen ontvangen door deze aparte
trekjes, lijkt het altijd bij het juiste eind te hebben en is altijd kalm.
v Yara: de puberdochter van Leander, volledig gekleed in gothic
stijl en gelooft in geesten met alles erop en eraan, maakt andere mensen
hierdoor bang (inclusief de kinderen), eigenwijs, onaangepast en opzoek naar
zichzelf.
v Gwen: sociaal in het opzicht dat ze altijd alles doet om
mensen tevreden te stellen, heeft weinig inlevingsvermogen; soms komen haar
zinnen er botter uit dan ze bedoelde, heeft moeite met het uitten van haar
gevoelens, verandert halverwege het boek van vrij nuchter naar wantrouwend.
v Timo: ziet overal het positieve van in, neemt dingen niet te
zwaar, raakt toch wel vaak in paniek bij de verdwijning van zijn dochter en
probeert zoveel mogelijk te helpen; dit wordt niet altijd gewaardeerd.
v Klaar en Karianne: tweelingdochters van Timo en Gwen.
v Marise en Marleen: tweelichtdochters van Timo en Gwen,
trekken het meest op met Bobbie.
v Babette: het vermiste baby’tje van Gwen en Timo, normaal erg
aanwezig; ze maakt veel geluid.
v Bobbie: zus van Timo, nogal op zichzelf, moet niets hebben
van nieuwe mensen (in dit geval de nieuwe verschijning van Beatrijs), heeft
haar mening over alles klaar en is ervan overtuigd dat dit de juiste is, gek op
Babette.
Setting
Het
grootste deel van het boek speelt zich bij af bij het vakantiehuisje van Gwen
en Timo en de omgeving. Het speelt zich af in het nu, dat is te zien aan
kenmerken van deze tijd zoals bepaalde series op TV waar Yara over praat. Het
verhaal speelt zich niet helemaal op chronologische volgorde af; soms zijn er
grote stukken flashback waar je als lezer volledig naar een andere periode
wordt getrokken.
Vertelperspectief
Het
verhaal wordt gekenmerkt door een meervoudig vertelperspectief: er wordt
verteld vanuit Beatrijs, Niels, Gwen en Laurens. Vaak zijn dit gedachtes. De
rest wordt verteld vanuit een onopvallende vertelstem.
Thematiek en Moraal
Thema’s
die een rol spelen zijn onder anderen hoop, onzekerheid, (familie)relaties en
vriendschap. Er is zowel hoop als onzekerheid door de verdwijning van Babette;
telkens krijgt Gwen nieuwe hoop door tekenen en vondsten, maar vaak zijn ze
onterecht en wordt ze teleurgesteld. Die teleurstelling draait vervolgens om
tot een zekere wanhoop en desillusie: een climax. Ondertussen, terwijl men
zoekt, komen steeds meer stukjes informatie uit het verleden terug. Dit zijn
allemaal gebeurtenissen die de gezinnen samen meemaakten. Zo komen zowel
conflicten als vriendschappelijke daden aan het woord en als lezer begin je
steeds beter te begrijpen waarom personages doen zoals ze doen. De moraal van
het verhaal is volgens mij dat hoop en desillusie gepaard gaan: je kunt geen
hoop hebben zonder een wantrouwende ondertoon. Daarbij zijn vrienden en familie
heel belangrijk om, hoe de uitkomst ook is, te zorgen voor geruststelling. Als
je deze niet hebt, heb je ook geen hoop.
In verband met moeder-kindrelaties
Dit
boek wordt van de vier boeken uit dit verslag waarschijnlijk het minst
gekenmerkt door ons thema. Ik had verwacht dat moeder-kindconnecties meer
centraal zouden staan toen ik het verhaaltje op de achterflap las. Hier heb ik
dus weer van geleerd dat een boek een totaal andere wending kan nemen dan het
lijkt. Wel zijn er enkele aspecten te zien waarin moeder en kind belangrijk
zijn. Zo zie je bij de toch tamelijk nuchtere Gwen dat zelfs zij paniekbuien
krijgt door het gemis van haar dochtertje. Pas nu het noodlot haar treft komt
een andere Gwen naar boven met een soort overlangen om haar kleine meisje terug
te vinden. Daar tegenover zie je ergernis van Gwens kant naar de dochter van
Leander: een typisch voorbeeld van een helse puberdochter die alles doet wat ze
niet zou moeten doen. Deze twee soorten connectie tussen moeder en kind zijn
kenmerkend voor het thema dochters en moeders in het algemeen.

Geen opmerkingen:
Een reactie posten